• YARIM ALTIN
    1.458,00
    % -0,40
  • AMERIKAN DOLARI
    8,1550
    % 0,27
  • € EURO
    9,7089
    % -0,14
  • £ POUND
    11,2284
    % 0,02
  • ¥ YUAN
    1,2454
    % 0,29
  • РУБ RUBLE
    0,1056
    % -0,32
  • BITCOIN/TL
    486626,146
    % -1,37
  • BIST 100
    1.393,24
    % -1,65
  • İhtiyaç Kredisi
  • Konut Kredisi
  • Taşıt Kredisi
  • Kobi Kredisi

Kredi tutarı 500'den büyük olmalı

Covid-19’un Potansiyel Ekonomik Etkileri

Covid-19’un Potansiyel Ekonomik Etkileri

Görünüm:

2019 yılı sonlarında Çin’de ortaya çıkan Covid-19 isimli yeni koronavirüs, Şubat ortalarına kadar bu ortamda tesirli olduktan sonra Avrupa ve ABD tarafında süratle yayılmaya başladı. Avrupa-ABD’deki hızlanmadan 2-3 hafta sonra memleketimizde tespit edildi. Avrupa, ABD ve memleketimiz için salgında tepe noktasını şimdi görmüş değiliz. Hala net bir tedavisi olmayan virüsün yayılma suratı ve buna karşı alınabilecek en tesirli metodun izolasyon (evden çıkmama) olması global talep ve tedarik zincirleri üzerinde değerli aşağı cepheli değerli risk oluşturmakta.

Baz Senaryo ve Beklentiler:

Baz senaryomuz, salgının Avrupa ve ABD’de Nisan’da, memleketimizde Mayıs’ta tepe noktaya ulaşması; Haziran’da önlemlerde gevşemenin başlaması. Salgının tesirlerini muvakkat görsek de toparlanmayı kademeli bekliyoruz. Global çapta alınan ekonomik önlemlerin süratli bir halde geri çekilmesi çetin. Yeni salgın dalgasına yol açmamak ismine önlemlerdeki gevşemenin (özellikle memleketler arası seyahat kısıtları) süratli olamayacaktır. Koşulların getirdiği ruhsal tesirleri de göz arkası etmemek gerekir. Kısa vadede besin ve sıhhat üzere temel gereksinimlere yönelik talebin öne çekildiği, online satış/hizmet imkânı olan ve hanede kalınan süreçte olgu hizmeti sağlanan yerde faaliyet gösterenler olumlu ayrışmaya devam edebilir. Turizm, havacılık, otomotiv, konut üzere negatif etkilenen, görece yüksek harcama gerektiren, temel gereksinim kapsamı dışında kalan eserlere dayalı sahalarda faaliyet gösterenlerin de bir müddet daha olumsuz ayrışması muhtemel. Kısa vadede yüklü iç pazara çalışan ve borcu olmayanlar ile online/otomasyon/dijitale yönelik yatırımlara odaklananlar; ihracat-ithalat odaklı çalışanlar ile emek yoğun/net işletme kapitali yüksek olanlara nazaran olumlu ayrışabilir. Düşük petrol fiyatlarının bir seferlik olumsuz tesirlerine karşın orta vadede talepteki toparlanma ve görece düşük maliyetler güç dalına olan tesirleri sınırlayacaktır. Ekonomik yavaşlama bankacılık bölümünü baskılayabilir.

Ekonomik Kestirimler:

Baz senaryomuza/varsayımlarımıza nazaran makro varsayımlarımızda yaptığımız değişiklikler Tablo 1’de bölge almakta. Özetle, ekonomik büyüme tarafında, yıllık bazda 1Ç20’de güçlü bir artışın akabinde, 2Ç20’de sert bir daralma olmasını; 3Ç20’de itibariyle kademeli olarak beklediğimiz dipten dönüşün 4Ç20’de momentum kazanmasını bekliyoruz. Sağlıklı bir öngörü yapabilmenin ve/veya beklenti oluşturabilmenin son kademe güçlükle olduğu yüksek belirsizlik/oynaklık ortamında, açıklanacak her türlü veri/haber vs.’nin varsayımlarımızda yeni ve değerli ölçüde revize gereksinimi oluşturabileceğini kıymetle vurgulayalım. Varsayımlarımıza ait detaylar sonraki sahifelerde yan almaktadır.

Varsayımlarımızın Dayandığı Baz Senaryo ve Varsayımlara Ait Açıklamalar / Çekinceler

Salgın marazın yayılımının nasıl bir süratle devam edeceği ve ne kadar vadede denetim altına alınabileceği; hasebiyle muhtemel ekonomik tesirlerinin hangi boyutlara ulaşacağı hakkında öngörüde bulunmak hayli güçlükle.

2020/1Ç periyoduna ilişkin kıymetli ekonomik göstergelere ait data setleri şimdi tamamlanmış değil; 2020/2Ç periyoduna ait ise son nokta kısıtlı done mevcut. Bu münasebetlerle, ekonomik donelere ait olarak lakin sınırlı varsayımlara dayalı ve daha çok teknik olarak tanımlanabilecek varsayımlar yapılabilmekte.

Açıklanacak her türlü data, alınacak her türlü haber, yaşanacak her türlü gelişme; bu varsayımların ve münasebetiyle da varsayımların radikal bir biçimde değişmesine neden olabilir. Baz Senaryo ve Temel Varsayımlar

ABD-Avrupa’daki hızlanmaya nazaran 2-3 hafta gecikmeli olarak devletimizde görülen salgının, karşılaştırmalı devlet doneleri ile resmi otoritelerden gelen açıklamalardan hareketle, Avrupa ve ABD’de Nisan’da, memleketimizde ise Mayıs’ta tepe noktaya ulaşacağını varsayıyoruz.

Kısa vadede ya da yılın son çeyreğinde, salgında yeni bir büyük dalganın görülmeyeceğini varsayıyoruz. Teknik açıdan umumi tasarrufa yönelik bir aşı geliştirilmesi kısa vadede mümkün
görünmese de; tüm yerkürenin salgının denetim altına alınmasına yönelik olarak eş vakitli bir efor içinde olması salgının denetim altına alınabilmesi/büyük ve yeni bir salgın dalgasıyla karşılaşılmaması ismine umut verici bir öge olarak not edilebilir.

Yayılma suratı ve alınan önlemlere ait farklılıklar nedeniyle, dinamik bir tedavi usulü bulunmadıkça, denetim altına alınma sürecinin farklılık göstereceğini düşünüyoruz. Devletimizde mevcut içtimaî ara önlemlerinde kısmi gevşemenin Haziran itibariyle başlayacağını, birinci aşamada parçalı/vardiyalı olarak gerçekleşmesini beklediğimiz işe dönüş sürecinin 3.Çeyrek içinde sıradana döneceğini varsayıyoruz.
Mümkün bir yeni salgın dalgası riskinden kaçınmak ismine uygulanan içtimaî mesafe/izolasyon tedbirlerinin (özellikle de memleketler arası seyahat kısıtlarının) kademeli bir formda gevşetileceğini kıymetlendiriyoruz.

Salgının oluşturduğu negatif ekonomik tesirleri süreksiz görmekle birlikte, toparlanmanın yılın 2. yarısından itibaren kademeli gerçekleşmesini bekliyoruz.

Salgın vadesince iktisatta oluşacak tahribatın büyüklüğü ve salgın sonrası beklenen toparlanmanın suratı açısından; salgının hangi seviyede ve ne vakit denetim altına alınacağı, mevcut toplumsal
mesafe/izolasyon odaklı önlemlerin ne kadar sürede/nasıl bir süratle gevşetileceği ve hâlihazırda alınan genişleyici ekonomik/finansal tedbirlerde (ve mümkün yeni teşviklerde) ne zaman/nasıl bir süratle
sıradanlaşmaya (geri alınmaya) başlayacağı son nokta belirleyici olacak.

Devletler ve milletlerarası kuruluşlar tarafından alınan genişleyici ekonomik/finansal tedbirler, hem mevcut süreçteki negatif ekonomik tesirlerin sonlandırılabilmesi hem de salgının denetim altına alınması sonrasındaki toparlanma süreci açısından kıymetli. Fakat, mevcut sürecin çıkış noktasının, ekonomik/finansal bir nedene değil, illete dayanıyor olması nedeniyle; bu tedbirlerin sorunun kaynağına yönelik bir tahlil sunamayacağı da unutulmamalı. Salgının global olarak denetim altına alınmasından sonra laf konusu tedbirlerin çok süratli bir biçimde geri alınamayacağını kıymetlendiriyoruz.

Gerçek kesimin şimdiki beklentilerini yansıtmak maksadıyla KPMG Türkiye’nin gerçekleştirdiği “İş Yerküresi Gözünden Covid-19’un Tesirleri Anketi” raporunda görülen kimi sonuçları da paylaşalım:

Ankete katılan şirket temsilcilerinin %81’i 2020 yılında daralma öngörürken; %75’i Türkiye iktisadında COVID-19 tesirlerinin en az 6 ay sonra ortadan kalkacağını düşünmekte.

Ekonomik Büyüme

Salgın kaynaklı olumsuz ekonomik tesirler nedeniyle 2020 yılı büyüme varsayımımızı +%4,5’ten -%2,7’ye revize ediyoruz. 2021 yılı büyüme iddiamızı ise +%4,5’ten +%6,7’ye yükseltiyoruz.

Ekonomik büyümenin 1Ç20’de güçlü seyrettiğini (Tahmin: Y/Y +%6,0), salgın hastalık kaynaklı negatif ekonomik tesirlerin en güçlü olarak 2Ç20’de gözleneceğini (Tahmin: Y/Y: -%15,0); 3Ç20 itibariyle dipten dönüşün kademeli bir halde gözlenmeye başlayıp (Tahmin: Y/Y: -%5,0), toparlanma eğiliminin 4Ç20’de momentum kazanmaya başlayacağını düşünüyoruz (Y/Y: +%3,5).

1Ç iddiamızda,

İktisadi faaliyette 2019 yılının 2. yarısı itibariyle başlayan ve salgın öncesinde devam eden toparlanma eğilimi,

1Ç19 periyodunda gözlenen daralmanın oluşturduğu baz tesiri

İmalat PMI, Sanayi Üretimi ve Kredi Büyüme dataları (mart sanayi üretimi rakamlarının görülmesi sonrasında iddiamızda değişiklik olabilir) belirleyici olmuştur.

2Ç varsayımımızda,

Mart ayının 2. yarısı itibariyle artan sosyal/mesafe izolasyon önlemlerinin 2Ç itibariyle nispeten güçlendirilmiş olması ve çeyreğin değerli bir kısmında sıkı kalmaya devam edeceği beklentisi ile

Raporumuzun hazırlandığı tarih itibariyle en aktüel yüksek frekanslı doneler (banka/kredi kartı harcamaları ve elektrik tüketimi) belirleyici olmuştur.

3Ç iddiamızda,

Toplumsal uzaklık önlemlerindeki gevşemenin kademeli gerçekleşeceği varsayımı,

En bedin 2Ç’de görüleceğini beklemekle birlikte bu süreçte oluşması beklenen ekonomik tahribatın tesirleriyle mümkün dipten dönüşün sınırlı/kademeli kalma mümkünlüğü,

Salgın devrinde gözlenen itimat kaybı/korku ve bu süreçte oluşan algı/yaşanan tecrübenin harcama alışkanlıkları/öncelikleri üzerinde bir mühlet daha tesirli olabileceği beklentisi (temel muhtaçlık olarak görülen harici harcamaların bir müddet daha zayıf kalabileceği),

Milletlerarası seyahat kısıtlarında gayrı önlemlere kıyasla çok daha kademeli bir gevşemeye gidileceği ya da oluşan algı nedeniyle mümkün gevşeme sonrasında bir müddet daha bu taraftaki talebin zayıf kalabileceği öngörümüzün turizmin en yüksek olduğu seride son kademe zayıf seyretmeyi sürdüreceği varsayımımız belirleyici olmuştur.

4Ç varsayımımızda,

Salgın kaynaklı aksiliklerin kıymetli ölçüde geçmişte kalmış olacağı ve yeni bir salgın dalgasıyla karşılaşılmayacağı varsayımı,

3Ç itibariyle gözlenmesini beklediğimiz dipten dönüş eğiliminin momentum kazanmaya başlayacağı beklentimiz,

4Ç19’da kaydedilen yıllık +%6,0 seviyesindeki güçlü büyüme rakamının oluşturacağı olumsuz baz tesiri belirleyici olmuştur.

2021 varsayımımızda,

4Ç itibariyle hissedilir hâle gelmeye başlayacağını beklediğimiz toparlanmanın 2021 yılında devam edeceği,

2020 yılının tamamı için beklediğimiz daralmanın oluşturacağı olumlu baz tesiri belirleyici
olmuştur.

Türkiye Iktisadının 1999-2019 yılları arasında çeyrek devir bazında ortalama yıllık büyüme performansı +%4,6 seviyesinde. 2019 yılında +%0,9 ile Türkiye Iktisadı açısından son kademe düşük büyümenin akabinde, oluşan güçlü baz tesirlerine rağmen; 2020 yılında görülmesini beklediğimiz daralmanın, aslında rakam bazında görülenden daha yüksek bir daralmayı işaret ettiğini not etmek yarar bulunmakta.

Misal tefsir 2Ç20 ve 3Ç20 periyoduna yönelik yıllık daralma kestirimlerimiz için de muteber. 1Ç99-4Ç19 arasında tıpkı çeyrek devir için 2 yıl art geriye daralmanın daha evvel hiç kaydedilmediğini vurgulayalım.

Bilhassa 2Ç20 devri için görülmesi olası daralma yorumlanırken, 2Ç19 periyodunda görülen %1,6 nispetindeki daralmanın üzerine gelecek olmasına ek olarak;

2Ç19 devrindeki daralmada, Ağustos 2018’deki kur şokunun devam eden olumsuz tesirlerinin yanı sıra bu çeyrek özelinde uzayan seçim meçhullüğü (yerel seçim ve tekrarlanan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçimi), yabancı basında TCMB rezervlerine ait konum alan haberlerin tetiklediği Londra TL swap nemaları ile kurda artan oynaklık, Rusya’dan alınan S-400 hava savunma sistemi nedeniyle Türkiye-ABD münasebetlerindeki gerginlik ile ABD-Çin ticaret savaşı kaynaklı artan global resesyon telaşlarının belirleyici olduğu bir süreçten bahsettiğimizi; hasebiyle da münhasıran bu çeyrek özelinde görülmesi beklenen daralmanın, aslında, manşetteki rakamdan çok daha güçlü olacağını vurgulayalım.

2009 yılında gözlenen yıllık daralma öncesindeki 5 yıllık ortalama büyümenin +%6,3 ile tarihî ortalamanın üzerinde; 2020 yıl öncesindeki 5 yıllık ortalama büyümenin ise +%4,1 ile tarihî ortalamanın altında olduğunu da not etmekte yarar var.

Yakın gelecekte gibisi yaşanmamış sürecin getirdiği yüksek belirsizlik ve son radde kısıtlı olgular üzerinden yapılan rakam bazlı kestirimlerin radikal değişiklik gösterebilecek olması nedeniyle; rakamdan fazla senaryonun umumi hatlarına odaklanılmasının daha sağlıklı olacağını düşünüyoruz. Ama, çeyrek periyot bazındaki daralma/büyüme rakamlarının yılın tamamına yönelik büyüme iddiası üzerindeki tesirlerinin daha düzgün gösterilebilmesi ismine;

1999-2019 yıllarındaki yekun yıllık GSYH içinde hangi çeyreğin ne kadar hakkının olduğu ve Ocak Strateji Raporumuzdaki kestirimler ile yukarıda detaylarını paylaştığımız yeni varsayımlarımıza (baz senaryo) ek olarak, teknik iddia çalışması niteliği taşıyan iyimser/kötümser kestirimlerin 2020 yılı büyüme kestirimini ne halde değiştirdiği Tabloda gösterilmiştir.

Pahalılık

2020 yılsonu pahalılık iddiamızı %9,6’dan %7,5’e; yıllık ortalama pahalılık varsayımımızı de %10,7’den %9,2’ye indirdik.

Temel gereksinim eserlerine yönelik öne çekilen talebin yanı sıra yekun talep koşullarında beklediğimiz (ki birinci sinyalleri görülmekte olan) sert daralma ile kur ve petrol fiyatlarına ait yaptığımız
güncellemeler tahminimizdeki değişiklikte temel belirleyiciler oldu.

Önümüzdeki süreçte kur ve emtia fiyatlarının seyrine ek olarak, yekun talep koşulları, mevsimsel tesirler ile ihracat-ithalat tarafında gözlenecek ivme yeni revize gereksinimine neden olabilir.

Mevcut durumda, yıllık pahalılığın birinci yarı sonuna kadar (muhtemelen Mayıs ayında) tek haneli seviyelere gerilemesi ve yılın geri kalanında tek haneli seviyelerde kalmasını bekliyoruz.

Cari Istikrar

2020 yılı için 14,5 milyar dolar seviyesindeki cari açık varsayımımızı 2,4 milyar dolara; -%1,8 seviyesindeki cari istikrar / GSYH varsayımımızı ise -%0,3’e revize ediyoruz.

Üretimde ham unsur ve güç ithalatına duyulan muhtaçlık ile talebin ithalatı artırıcı tesiri, iktisadi faaliyetin güçlü seyrettiği periyotlarda dış ticaret açığı ve cari açığı artmasına yol açmakta. Tam karşıtı, yani yavaşlamanın/daralmanın görüldüğü devirlerde ise dış ticaret ziyadesi ve cari ziyadeye dönüşmekte.

Sıradan koşullarda, beklediğimiz ekonomik daralmanın tesiriyle, üstelik petrol fiyatları da tarihi düşük seviyelere gerilemişken 2020 yılını cari ziyade ile tamamlamamız beklenebilirdi. Fakat;

Global talep / ticaret / büyüme tarafında beklenen daralmanın (başta en büyük dış ticaret ortağımız olan Avrupa Bölgesi’nde); Türkiye’nin ihracatı-ithalatında da olumsuz tesirlere yol açacak olması,

Salgının en olumsuz ekonomik tesirlerinin, turizmde yüksek döneme karşılık gelmesinin (tarihsel olarak yıllık yekun turizm gelirinin yaklaşık %65’inin elde edildiği 2Ç ve 3Ç devrinde elde ediliyor, 2019 yılı yekun turizm geliri 34,5 milyar) hizmet istikrarını baskılayacak olması,

Tarihî olarak petrol fiyatlarında görülen her 10 dolarlık düşüşün cari istikrarda yaklaşık 5 milyar dolar civarında bir ek sağladığını hesaplıyor olmakla birlikte; gelirleri büyük ölçüde petrole
dayanan ve dış ticarette tedarikçimiz / gaye pazarımız konumda olan devletlerde görülmesi mümkün yavaşlama/daralmanın kelam konusu katkıyı sınırlama riski, beklediğimiz ekonomik daralmaya rağmen, sonlu da olsa cari açık verileceği (0’a yakın) cihetindeki iddiamızın ana münasebetleri.

Özetle, global salgının, global ve yurtiçi talepte de sert bir düşüşe neden olması beklendiğinden, kurun rekabetçi seviyelerde olmasının kısa vadede mealli bir ek vermesini beklemiyoruz. Dış ticaret istikrarında ihracat kaynaklı görülebilecek aksiliklerin ithalat üzerinden; hizmet istikrarında turizm kaynaklı oluşması mümkün aksiliklerin ise petrol fiyatlarındaki zayıf seyir kaynaklı potansiyel tasarruf ile dengelenmesini bekliyoruz. Türkiye’nin dış ticaret tarafında eser & tedarik/hedef Pazar tarafında birçok devlete kıyasla daha çeşitlilik gösteren bir yapıya sahip olmasını da bir avantaj olarak görmekteyiz.

Başkaca; büyümenin ve münasebetiyle yatırımların negatif olmasını beklememiz nedeniyle dış finansman arayışının çok yüksek olmaması ve 2018-2019 yıllarında gözlenen dengelenme sürecindeki borç azaltma eğiliminin devam etmesi beklenebilir.

Bütçe

2020 yılı bütçe açığı iddiamızı -144,7 milyar TL’den 205,2 milyar TL’ye (2019: -123,7 milyar TL, 2020 Bütçe Amacı: -138,9 milyar TL); -%2,9 seviyesindeki bütçe istikrarı / GSYH iddiamızı de -%4,5’e revize ediyoruz (2019: -%2,9, 2020 Bütçe Gayesi: -%2,9).

Salgının olumsuz tesirlerini sınırlamak ismine Mart’ta açıklanan Ekonomik İstikrar Kalkanı paketiyle birtakım vergi ve prim ödemeleri 3-6 ay ötelenirken, kısa çalışma ödeneği ve fiyat teşvikleri açıklandı. Buna ek olarak, bilhassa 2. ve 3. çeyrekte görülecek yavaşlama/daralmanın 4. çeyreğe kadar bütçe görünümünü baskılayacağını kıymetlendiriyoruz. Son çeyrek itibariyle, şayet uzatma olmazsa, ertelenen vergi-prim ödemelerinin başlayacak olması ve salgın sonrası iktisadi faaliyette toparlanmanın bu periyot itibariyle güçlenme mümkünlüğü laf konusu presin azalmasını sağlayabilir.

Salgın hastalık kaynaklı birinci olumsuz tesirleri Mart 2020 periyoduna ait sonuçlarda görmeye başladık.

Kaynak nakit istikrarı, geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran 25,5 milyar TL artışla 40,4 milyar TL açık verirken; 12 aylık nakit açığı 94,3 milyar TL’den, 119,8 milyar TL’ye ulaştı.

Bütçe istikrarı, geçen yılın birebir periyoduna nazaran 19,2 milyar TL artışla 43,7 milyar TL açık verirken; 12 aylık bütçe açığı 97,9 milyar TL’den 117,1 milyar TL’ye ulaştı (GSYH’ye orantı %2,7)

Eylül 2019’da yayınlanan 2020-2022 Orta Vadeli Programı’nda bütçe / GSYH orantının -%3’ü aşmaması ile bütçe disiplininin sürdürüleceği muhaberesi yapılmıştı. Bütçe / GSYH orantısı 1999-2019 periyodu için ortalama -%3,8; 2001 buhranı sonrası mali disipline yönelik atılan adımların tesiriyle 2005-2019 periyodu için ortalama -%1,8 seviyesinde.

Muhtaçlık duyulması hâlinde açıklanabilecek yeni teşvik paket/önlemleri bütçe açığını artırıcı tesir yapabileceği üzere; global çapta salgının olumsuz ekonomik tesirlerinin sonlandırılmasına yönelik olarak alınan likidite tedbirleri dikkate alındığında iç ya da dış borçlanmada görülebilecek artışlar bütçe açığını sonlandırıcı tesirde bulunabilir.

Yıllar itibariyle Türkiye’nin en güçlü ekonomik metriklerinden olan düşük kamu borçluluğu ve emsal memleketlere nazaran görece düşük seviyelerde olan bütçe açığı / GSYH nispeti, maliye siyaseti tarafında bu şekil periyotlar için manevra sahası oluşturmakta. Gelgelelim, münhasıran bütçe tarafındaki manevra ortamının 2018 yılı sonrasındaki dengelenme sürecinde bir ölçü kullanılmış olmasının durumu hassaslaştırdığını not edelim. Ayrıyeten, 2009 global buhran periyodunda büyümenin desteklenebilmesi ismine bütçe / GSYH orantısını -%5’i aşması; 2010-2011 yıllarında süratli bir büyümeyle birlikte cari açığın 2011 yılında 74,4 milyar dolara (GSYH’ye orantı -%8,9’a) ulaşıp kırılganlığın artmasına neden olduğunu da hatırlatalım.

Mevcut koşullar dikkate alındığında bütçe açığında bu yıl özelinde görülecek artış/bozulma şayet süreksiz nitelikte olur ve/veya görece kabul edilebilir hadler içinde kalır ise çok büyük bir sorun yaratmayacağını düşünüyoruz.

İşsizlik

2019 yılında %13,7 olan, salgın öncesinde 2020 yılı için %11,7 seviyesinde olan 12 aylık ortalama işsizlik nispet varsayımımızı, %16,2 olarak değiştiriyoruz.

2019 yılının 2. yarısı itibariyle iktisadi faaliyette dengelenmeden toparlanmaya geçiş eğilimi görülmeye başlamış olsa da; işsizlik bu mealde en gecikmeli olarak toparlanmanın görülmeye başladığı göstergelerdendi. Münasebetiyle, her ne kadar salgın öncesindeki süreçte bir ölçü düzgünleşme görülmüş olsa da, salgın illetin, işsizlik orantısının tarihî ortalamaların üzerinde seyretmeyi sürdürdüğü ve bu taraftaki toparlanma eğiliminin çok başlarında ortaya çıktığı söylenebilir.

Olağan koşullarda şubattan yıl ortasına kadar mevsimsel tesirlerin işsizliği olumlu cephede etkilemesi beklenirdi. Ama, münhasıran 2Ç ile 3Ç’de beklediğimiz ekonomik daralma, bu periyotta turizm ve bağlı dallarında yaşanmakta olan zorluklar ile çevre uzaklık önlemlerinin tesirlerinin görülmeye devam edecek olması üzere nedenlerle tarihî ortalamaların işaret ettiği olumlu mevsimsel tesirlerin bu yıl görülmeyebileceğini ya da epey sonlu kalabileceğini düşünüyoruz. İstihdamın korunmasına yönelik, bir kısmı muvakkat olan, adımların işsizlik nispeti üzerinde ne ölçüde tesirli olacağını kestirim edebilmenin mevcut aşamada epeyce çetin olduğunu da not edelim.

YASAL IHTAR

Burada nokta alan yatırım haber, tefsir ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy idare şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı mukavelesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yan alan icmal ve tavsiyeler, tefsir ve tavsiyede bulunanların zatî görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize münasebetli olmayabilir. Bu nedenle, yalnızca burada bölge alan haberlere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize münasebetli sonuçlar doğurmayabilir.

Gedik Yatırım