• YARIM ALTIN
    1.458,00
    % -0,40
  • AMERIKAN DOLARI
    8,1550
    % 0,27
  • € EURO
    9,7089
    % -0,14
  • £ POUND
    11,2284
    % 0,02
  • ¥ YUAN
    1,2454
    % 0,29
  • РУБ RUBLE
    0,1056
    % -0,32
  • BITCOIN/TL
    487498,316
    % -1,69
  • BIST 100
    1.393,24
    % -1,65
  • İhtiyaç Kredisi
  • Konut Kredisi
  • Taşıt Kredisi
  • Kobi Kredisi

Kredi tutarı 500'den büyük olmalı

Gemi inşada, salgının faturası 2021’de görülecek

Gemi inşada, salgının faturası 2021’de görülecek

Aysel YÜCEL

salgınının Türkiye’de görülmeye başlandığı mart ayında yüzde 30 daralan gemi ve yat ihracatında düşüş nisanda hızlandı. Geçen ay kesim ihracatı yüzde 74 düşüşle 29 milyon dolarda kaldı. Gelgelelim bölümdeki bu düşüş, seyahat köstekleri nedeniyle gemilerin alıcısına teslim edilmemesinden kaynaklandı. Gemiler tersanelerde sahiplerini bekliyor. Dolaysıyla seyahat mahzurlarının kalmasıyla bu gemiler de teslim edilecek. Salgına karşın yerküredeki rakiplerinden daha uygun olduklarını vurgulayan dal temsilcileri asıl tasayı ise 2021 için taşıyor. Global iktisatta yaşanan gelişmeler nedeniyle siparişlerde azalma bekleniyor.

Gemi, Yat ve Hizmetleri İhracatçıları Birliği (GYİB) Yöneticisi Cem Seven, nisan ayında ihracattaki düşüşte koronavirüsün tesiri olduğunu lisana getirerek, “Teslim edilmeyi bekleyen gemi ve yatlarımız var. Seyahat kısıtlamaları nedeni ile hem teslim için alıcı firma temsilcileri gelemiyor hem de inşası ilerleyen gemiler, alıcıların enspektörlerinin gelememesi nedeni ile teslim tarihinde ötelemeleye maruz kalıyor” dedi.

2020’i geçen yıl gelen siparişler sayesinde büyük kayıplar yaşamadan atlatmayı öngören tersaneciler, 2021 içinse kaygılarını lisana getiriyor. Petrol fiyatlarında sert düşüşün hususî maksatlı gemi taleplerini değerli nispette etkilediğine dikkat çeken Cem Seven, “Covid-19, petrolün düşüşü, son 9 ayda yerküre ticaret örgütü istatistiklerine nazaran birinci 20 büyük ihracatçı devletin ihracat rakamlarının eksiye yönelmesi, talep zayıflığı, kusursuz fırtına için neredeyse bütün parametreleri sağlamış gözüküyor. Ama, yurtdışında yarışma ettiğimiz bir çok tersane de emsal sorunları yaşıyor. Kısa ve orta vadede talepte düşüş olacağı aşikar lakin toparlamayacak manası da taşımıyor. Tersanelerimiz bütün zorlukların üstesinden gelebilecek güce sahip” diye konuştu.

Finansman sorunu kolu zorluyor

Kolda yaşanan finansal zorluklara da değinen Seven, “Maalesef, Kontr garanti formunda yurtdışı avalli teminat mektubu sunulamadığı içinde yeni İnşanın yaklaşık yaklaşık 25’i seviyesinde alınan iş avansları ve inşanın geri kalanının banka kredisi yolu ile finanse edilmesi, tersanelerimizi zorluyor. Mücbir sebep kapsamına alınan kollar arasında olmayışımız da, teslimde yaşanan gecikmelere karşı mücbir sebep ilan etmek isteyen tersanelerimizi resmi olarak korunmasız bırakıyor” diye konuştu.

Yerkürenin elektrikli birinci römorkörü Türkiye’den

Römorkör inşasında yerkürede birçok birincisi gerçekleştiren Türk tersaneleri, yeni bir muvaffakiyete imza attı. Deniz teknolojileri sahasında faaliyet gösteren NAVTEK, yerkürenin yüzde 100 elektrikli römorkörünü GİSAŞ için tasarlayıp, inşa etti.

Türkiye’nin en büyük tersane kesimi Tuzla’da, pilotaj ve römorkaj hizmeti veren GİSAŞ, tasarımı ve inşası Türkiye’nin önde gelen mühendislik şirketlerinden NAVTEK’in mühendisleri tarafından yapılan yüzde 100 elektrikli römorkörü hizmete aldı. GİSBİR Lideri Murat Kıran, yerkürede birinci olan girişimin yurt dışında ilgiyle karşılandığını vurguladı.

“Çılgın Türkler bunu da başardık”

Projeyi, Türkiye Gemi İnşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR) Idare Şurası Lideri Murat Kıran, online olarak düzenlenen basın içtimasında ‘müjde’ olarak duyurdu. Kıran, yerkürede bir birinci olan römorkörün tanıtım merasiminin salgın nedeniyle yapılamadığını lisana getirdi. Murat Kıran, römorköre yönelik olarak, “Yerli imkânlarla külliyen elektrikli olarak üretilen römorkör, yerkürede bir birinci olma özelliği taşıyor. Yerkürenin dört bir tarafında kişiler bunu merak ediyorlar ve almak istiyorlar. Mahsusen iç limanlarda hizmet veren firmaları heyecanlandıran bir römorkör oldu. Bu projeyi üç Türk firması bir araya gelip yaptılar. Biz çılgın Türkler olarak bunu da başardık. Bunun için gururluyuz, mutluyuz’’ dedi.

32 ton çekme gücü

Yerkürede bir birinci olan külliyen batarya ile çalışan, şarj edilebilen liman içi römorkör, 32 ton çekme gücüne sahip. Sıfır emisyon özelliği ile römorkör, Tuzla Aydınlı koyunda hizmet verecek. Uzunluğu 18.7 metre genişliği ise 6.7 metre olan römorkörün külliyen sessiz çalıştığı, bu sayede liman ve tersanelerde gece operasyonlarının daha verimli yapılabileceği vurgulandı.

Yüzde 85 tasarruf avantajı

Römorkör için kişisel üretilen süratli şarj ünitesi ile 1 saatte bir vadede römorkörün bataryaları tam kapasiteye ulaşıyor. Ayrıyeten şarj müddeti liman işletmecisinin işletme profiline münâsib olarak tasarlanıp şarj vadesi tekrar dizayn edilebiliyor. Römorkör dizel ahrikli benzerlerine nazaran yakıt, yağ, işçi üzere işletme maliyetlerinden de yüzde 85 orantısında tasarrufu mümkün hale getiriyor.

“Kalitemizle gücümüzü koruyacağız”

Deniz Ticaret Odası (DTO) Lideri Tamer Kıran, koronavirüs salgını nedeniyle teslimatlarda düşünceler yaşandığını ama, seyahat yasaklarının kalkması ile tekrar sıradana döneceğini söyledi. Kıran, “Bu bizden kaynaklanan bir durum değil. Seyahat sürecinin açılmasıyla bunun tekrar sıradana döneceğini öngörebiliriz. Ama yeni siparişler konusunda yerküredeki öngörülen beklenen daralmaya koşut tabi ki o bölümümüzde de bir azalma küçülme görebiliriz. Lakin biz tekrar de coğrafi konumumuz, değerli tüketici konumundaki AB’ye yakınlığımız, kalitemiz ve yanı sıra fiyat avantajımız sayesinde güçlü konumumuz devam edecek.”

Kuru yük düşüşe geçti

Deniz taşımacılığına yönelik de kıymetlendirme yapan Kıran, 10 gün öncesine kadar toparlanma sinyalleri veren kuru yük piyasasının tekrar düşüşe geçtiğini belirterek, “Talepteki düşüş olduğu için bu da piyasaları aşağı çekiyor. Kuru yükte Çin’in iktisada ne süratte döneceği belirleyici olacak. Şayet Çin kuvvetli bir halde alımlara başlarsa daha optimist olabiliriz” dedi.

Gemiadamı sorunu büyüyor

Koronavirüs salgınının gemi adamlarının değişimi konusunda da büyük badireye neden olduğunu lisana getiren Tamer Kıran, şöyle konuştu: “Salgın nedeniyle gemiadamları konusunda tüm yerkürede sorun var. Şu anda gemilerde çalışan yaklaşık 1 milyon 200 bin deniz çalışanı var. Bu çalışanların her ay yüz bini devir teslim yapıyordu. Dolaysıyla yaklaşık son iki aydır devir teslim yapılamıyor. Zira devletler sonları kapattı. Bir de bizim üzere büsbütün hava ağını kesin devletler var. Mesela bir gemi adamımızı Singapur’da indirdiğimizde o kimseyi o devletten buraya getirecek araç yok. Bu bahiste memleketler arası denizcilik örgütlerinin de gündeminde. Devletlerin bu işe el atması gerekiyor” diye konuştu.