• YARIM ALTIN
    1.458,00
    % -0,40
  • AMERIKAN DOLARI
    8,1550
    % 0,27
  • € EURO
    9,7089
    % -0,14
  • £ POUND
    11,2284
    % 0,02
  • ¥ YUAN
    1,2454
    % 0,29
  • РУБ RUBLE
    0,1056
    % -0,32
  • BITCOIN/TL
    487244,295
    % -1,07
  • BIST 100
    1.393,24
    % -1,65
  • İhtiyaç Kredisi
  • Konut Kredisi
  • Taşıt Kredisi
  • Kobi Kredisi

Kredi tutarı 500'den büyük olmalı

Paul  Krugman:  Likidite Tuzağı Gelişen Ülkelere sıçradı

Paul  Krugman:  Likidite Tuzağı Gelişen Ülkelere sıçradı

Nobel armağanlı ekonomist ve New York Times zaviye müellifi Paul Krugman’a nazaran, para siyaseti yalnız Gelişmiş Ülkeler’de  değil, Gelişmekte Olan Ülkeler’de (GOÜ, Piyasalar = GOP) aktifliğini yitiriyor.  Türkiye üzere kimi  GOÜ’in hala anamal kaçışı üzere eski cins sorunlarla boğuştuğunu saptayan Krugman, pahalılık ve yapısal sıkıntılarını çözmekte daha başarılı olanların ise Likidite Tuzağı’na düştüğünü söz etti.

Çağdaş iktisadın kurucusu sayılan John Maynard Keynes’in bir kuramı olan Likidite Tuzağı, para arzında artışın iktisatta üretime yansımadığı, zira aktörlerin daima daha çokça nakit tutarak kredi genişlemesine beis olduğu hastalıklı bir ortamı tanım ediyor.

Peru ve Şili siyaset nemalarını nerdeyse sıfırlayan 2 Latin Amerika memleketi. Bunlar Türkiye’de olduğu üzere  Merkez Bankaları’nın tahvil alımları yoluyla para arzını genişleterek ekonomilerine destek verme yoluna gidiyor. Krugman’a nazaran, Brezilya ve Kolombiya da yakında onlara katılabilir. Bloomberg’in telefonla görüşünü aldığı ünlü ekonomist “Para Tuzağı kuramının özünde GOÜ’de uygulanamaz diye bir ayrışma yok” dedi.

Krugman’a nazaran, tahvil alımı üzere mali genişleme hamleleri nema indirimleri kadar tesirli olmuyor. Krugman GOÜ’i 2 kategoriye ayırıyor. Bir yanda Türkiye ve Arjantin üzere çok borçlu ve kredibilitesi düşük memleketler var. Bunlar hala klasik GOÜ meselesi olan varlık kaçışı ve bunun getirdiği devaluasyon-enflasyon spiralini çözmeye uğraşıyor.

2. kategoride ise düşük borçlu ve kredibilitesi yüksek GOÜ var. Bunlar Gelişmiş Memleket sorunu olan etkisiz para siyaseti problemiyle uğraşacak. Krugman’a nazaran, GOÜ’ü Gelişmiş Memleketlerden ayıran asıl özellik, ABD, Almanya, Japonya ve İngiltere üzere devletlerin nerdeyse sonsuz ölçüde borçlanabilmesi. Bu sayede para siyasetini mali siyaset ile takviye edebiliyorlar.  GOÜ’in ise maliye siyasetinde manevra ortamı çok daha dar, zira göreceli sığ finansal sistemleri ve düşük kredi notları iç ve dış borçlanma imkanlarını sınırlıyor.

Krugman’ın  saptamalarının ne denli akıllıca olduğunu görmek için bir kaç ay ya da bir yıl gerekecek, zira nema indirimi ya da tahvil alımı olsun, para siyaseti hamlelerinin gerçek iktisada yansıması uzun bir hengam aralığı ile gerçekleşiyor.

Öte yanda, GOP’ın Mayıs ayında yine satış baskısı altında kaldığı bir gerçek. Dün MSCI GOÜ Pay Endeksi %0.85 paha yitirirken, tüm Latin Amerika para üniteler de dolara karşı satıcılıydı. Esas neden ise Brezilya ve Meksika üzere dev nahiye ekonomilerinden gelen zayıf ekonomik doneler oldu. Bu iki iktisadın de resesyona girmesi kaçınılmaz. Ek olarak, GOÜ’in Covid-19 salgınının yeni merkezi olduğu ve kimilerinde 2. dalganın da gözlenebileceği telaşı var.

Rabobank FX stratejistleri Jane Foley ve Piotr Matys dün yazdıkları müşteri notunda “Önümüzdeki aylarda GOÜ’e kayda kıymet ölçüde finansal anapara girişi yaşanmayacak. Bu nedenle, bu memleketlerin para ünitelerinin dolara karşı paha kaybedeceği görüşündeyiz” sözlerini kullandılar.

Dr. Artunç Kocabalkan – Atilla Yeşilada:  2. dip bekliyorum

Geldiğimiz nokta: Ya nema artırımı, ya anapara denetimleri

Rogoff: Negatif getiri nispetleri artık bir tabu değil

Nadir bir “enflasyonist depresyonla” karşı karşıyayız