Rezervleri güçlendirmek için Türk Lirası’na yeni getirilen kısıtlamaların maliyeti uzun vadede çıkacak

Türkiye’nin 37 milyar dolarlık Londra lira pazarında gerçekleştirilen swap süreçlerini baskılamak üzere attığı son adım, kıt döviz rezervlerini …

0 0

Türkiye’nin 37 milyar dolarlık Londra lira pazarında gerçekleştirilen swap süreçlerini baskılamak üzere attığı son adım, kıt döviz rezervlerini artırmayı başarabili; ama analistler liranın düşüşünü engellemeyeceğini ve devletin yabancı anaparaya bağımlılığı göze alındığında bu adımların zıt tepebileceğini söylüyor.

BDDK Pazar günü yaptığı açıklamada, para takası, vadeli süreç ve opsiyon süreçleri yapma kabiliyetini sınırladığını açıkladı. Her bankanın kelam konusu süreç limitini daha evvelki %10 seviyesinden kapitalinin %1’ine indirdi.

Bu, Türk bankalarının para arzını sıkarak yurtdışına lira borç verme kabiliyetini tesirli bir biçimde kısıtlamakta. Analistler, yurtdışındaki karşı taraflarla takas konumu açmayı caydıran tedbirler nedeniyle bankaların ellerindeki lirayı Türkiye’de tutabileceğini söylüyor.

Liranın kıymetinde sene başından bugüne kadar gerçekleşen %14 düşüşü takip eden adım, piyasaları şaşırtmış üzere görünmüyor. Swap süreçlerinin liraya kıymet kaybettirdiğine ikna olan Ankara, daha evvel de benzeri kısıtlayıcı tedbirler almıştı.

Commerzbank’taki FX stratejisi lideri Ulrich Leuchtmann, “Korona bunalımı ve 2018 kur buhranı sırasında, Türkiye’nin umumiyetle Londra’daki FX trafiği özgürlüğünü kısıtlayarak kapital akışlarını denetim etme eğiliminde olduğunu gördük” dedi.

Leuchtman, nihayetinde bu çeşit varlık kısıtlamalarının bankaların bir devletin finansman muhtaçlıklarını karşılama istekliliğine zarar verebileceğini söyledi. Dahası, laf konusu takas piyasası birebir hengamda Türkiye’nin her yıl milyarlarca dolarlık behre senedi ve tahvil akışlarını da destekliyor.

Şubat ayında 1,2 milyar dolar olan cari açık ve hükümetin koronavirüsün verdiği zarara karşı koyabilmek için acil olarak ekonomiyi teşvik etme muhtaçlığı göz önüne alındığında, riskler yüksek.

Geçen yıl açık takas piyasalarında yaratılan misal bir sıkışma gecelik borçlanma nispetlerini %1,000’in üzerine çıkarmıştı ve lirayı yalnızca kısmen güçlendirmişti. Bu sefer lira takas orantıları eksi % -8’e düştü.

Traderlar, milletlerarası bankaların umumi olarak Türk lirasında “uzun” konum taşıdıklarını ve sıradan koşullar altında bu konumlarını Türk bankalarında tuttuklarını söylüyorlar. Gelgelelim yeni kurallar bunu yapmayı kısıtlıyor, bu da bir döviz traderının “saçma” olarak isimlendirdiği lira ziyadesi ve negatif fonlama nispetleriyle sonuçlanıyor.

Rezervler

BofA’daki analistler, Türkiye’nin mevcut bankacılık bölümü anaparasını yaklaşık 100 milyar dolar olarak hesaplıyor, bu nedenle yeni kurallara nazaran bankaların yurtdışında süreç yapabileceği lira swap hacminin 1 milyar doların altına düşeceğini söylüyorlar.

Pazar günü, BDDK açıklamasında getirilen kısıtlamanın finansal istikrarı korumak ve global koronavirüs salgınının yol açtığı riskleri yönetmek için yapıldığını söyledi.

BDDK, ek tefsir taleplerine yanıt vermedi.

Analistler, hareketin liranın pahasını yükseltme dileğinden çok rezervleri artırma hedefi taşıyor olabileceğini düşünüyorlar.

BofA’dan Ferhan Salman müşterilere verdiği demeçte, “Bankalar, offshore pyasalardan onshore piyasakaya yönelerek takas süreçlerini merkez bankası ile yapmaya başlayınca bu da bankanın döviz rezervlerine olumlu yansıyacak” dedi.

Türkiye’nin net memleketler arası rezervleri geçtiğimiz hafta 27.14 milyar dolara düştü, bir evvelki haftaya nazaran bu seviye yaklaşık 5 milyar dolar daha düşük ve Ocak başındaki 40 milyar doların epeyce altında.

Yatırımcılar, tükenmiş döviz rezervlerinin COVID-19’un yayılmasını durdurmak için alınan önlemlerin getirdiği ekonomik durgunluğu kötüleştirebileceğinden kaygı duyuyor.

Türkiye, Borsa İstanbul altında yurtiçi takas pazarı açtı. Mahallî bankalar bu tesisi kullanmaya başladılar, ama yabancı yatırımcılar, memleketler arası borç verenlerden kredi limiti almanın daha kolay olduğu offshore piyasalarını tercih ediyor.

Son kararlar offshore lira ticaretindeki hacim düşüşünü daha da kötüleştirebilir. Bank of England donelerine nazaran, Londra’daki ortalama günlük lira ticaret hacmi 2016 yılında 51 milyar dolardan geçen Ekim ayında 37 milyar dolara geriledi. Yekun döviz süreçleri içindeki behre da bu nedenle %2,3’ten %1,3’e geriledi.

Çelişkiler

Türkiye’nin offshore piyasalarıyla uğraşması birinci değil – Tayland’dan İzlanda’ya kadar birçok devlet devletlerinin para ünitelerinin paha kaybını durdurmak yahut engellemek için bu piyasaları bastırmaya çalıştı.

Ama Türkiye lirayı bu formda müdafaayı sıkıntı bulabilir. Birincisi, kendi vatandaşlarının ağır dolar talebi muhtemelen lira üzerinde yabancı spekülatörlerden çok daha büyük baskısı kaynağı – geçen ay yerlilerin döviz mevduatlarının yekunu rekor 201.7 milyar dolara yükselmişti.

İkincisi, AllianceBernstein’de stratejist Okan Akın, Türkiye “imkansız üçlü” elde etmeye çalışıyor, diyor.

Akın, “Bu tipik bir üçlü çelişki vakasıdır – açık varlık hesapları olan bir iktisatta hem para ünitesini hem de getiri nispetlerini denetim edemezsiniz” diye hatırlatıyor.

Akın, Türkiye’nin para ünitesini savunmak için getiri nispetlerini yükseltmek konusunda isteksiz olduğunu ve bunun yanına Mart ayında ard arda yedinci kesintisini yaptığını kaydetti.

Goldman Sachs analisti Murat Unur, “liraya gereksinim duyan yabancılar Türk behre ve tahvil varlıklarını satmayı tercih edebilirler ve bu da lira üzerinde farklı bir basınç kaynağı olacaktır” diyor.

NYTimes

Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %

Average Rating

5 Star
0%
4 Star
0%
3 Star
0%
2 Star
0%
1 Star
0%

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.